Σε δυσχερή οικονομική κατάσταση οδηγούνται συχνά οι γυναίκες στην Ελλάδα που ζουν σε διάσταση με τον σύζυγό τους ή έχουν πάρει διαζύγιο. Αντίθετα, η απειλή της φτώχειας για τους άνδρες είναι σημαντικά μικρότερηΣύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, ο δείκτης διαζυγίων στη χώρα μας το 2007 ήταν 1,2 (δηλαδή 1,2 διαζύγια ανά 1.000 άτομα), ο δεύτερος χαμηλότερες στην ΕΕ των 27, μετά την Ιταλία (0,8) και την Ιρλανδία (0,8)
Πρόκειται για γυναίκες που συχνά έχουν παιδιά και επωμίζονται το βάρος της ανατροφής τους σε ένα περιβάλλον εν πολλοίς εχθρικό, με μεγάλο απόντα το κράτος πρόνοιας. Αντίθετα, η απειλή της φτώχειας για τους άνδρες που βρίσκονται σε αντίστοιχες καταστάσεις είναι κατά πολύ μικρότερη.
Οπως δείχνουν τα στοιχεία, το εισόδημα των γυναικών συχνά μειώνεται μετά το διαζύγιο, ενώ η εργασιακή τους θέση και το μορφωτικό τους επίπεδο δεν δείχνουν να συσχετίζονται με την απόφαση για λύση του έγγαμου βίου.
Οι ειδικοί καταλήγουν ότι τα διαζύγια είναι λίγα στην Ελλάδα συγκριτικά με άλλες ευρωπαϊκές χώρες και ο γάμος εξακολουθεί να αποτελεί ισχυρό θεσμό στην ελληνική κοινωνία, όχι κατ’ ανάγκη λόγω... παραδοσιακών αξιών και υψηλής οικογενειακής συνοχής, αλλά κυρίως λόγω της αδύναμης θέσης των γυναικών.
Σύμφωνα με πολυετή μελέτη της διευθύντριας ερευνών του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών (ΕΚΚΕ) Χάρις Συμεωνίδου, ο υψηλότερος κίνδυνος φτώχειας στην Ελλάδα συναντάται στις γυναίκες που βρίσκονται σε διάσταση (34,5%), ενώ το αντίστοιχο ποσοστό για τους άνδρες είναι πολύ χαμηλότερο (14,7%).
Την ίδια στιγμή, ο κίνδυνος φτώχειας για τις χωρισμένες και τις χήρες γυναίκες είναι 26%, ενώ για τους χωρισμένους άνδρες είναι 12% και για τους χήρους άνδρες 28%. «Τα ποσοστά φτώχειας για τις χωρισμένες γυναίκες είναι σαφώς υψηλότερα από αυτά των παντρεμένων ή άγαμων ανδρών και γυναικών, που βρίσκονται πολύ κοντά στο μέσο ποσοστό φτώχειας του συνόλου του ελληνικού πληθυσμού (21%)», επισημαίνει η οικονομολόγος και δημογράφος, Χάρις Συμεωνίδου.
«Μετά τη διάλυση της οικογένειας», εξηγεί η ίδια, «την ανατροφή των παιδιών αναλαμβάνουν συνήθως οι γυναίκες. Αν δεν είχαν εργαστεί ποτέ ή αν είχαν διακόψει την εργασία τους με τον γάμο ή με τη γέννηση των παιδιών, είναι εξαιρετικά δύσκολο να ενταχθούν στο εργατικό δυναμικό. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με τη γνωστή ελλειμματικότητα του κράτους πρόνοιας και τη συχνά ανύπαρκτη ή ανεπαρκή οικονομική στήριξη του συζύγου, οδηγούν στην παραπάνω εικόνα».
Ποσοστά
Το υψηλότερο ποσοστό φτώχειας (εξαιρουμένων των χήρων ανδρών) συναντάται ανάμεσα στις νέες (20-39 ετών) χήρες και εν διαστάσει γυναίκες: 52,5% και 49,9% αντίστοιχα. Ακολουθεί το ποσοστό φτώχειας των γυναικών τρίτης ηλικίας (36% για τις άγαμες και 34% για τις χωρισμένες).
Αντιστοίχως, ο κίνδυνος φτώχειας για τις διαζευγμένες γυναίκες 20-39 ετών -στην ακμή του εργασιακού τους βίου- φτάνει το 27,8%, είναι δηλαδή κατά πολύ μεγαλύτερος από τους διαζευγμένους άνδρες της ίδιας ηλικίας (13,9%). Τα χαμηλότερα ποσοστά για όλη την επικράτεια συναντώνται στο ανδρικό φύλο και συγκεκριμένα σε όσους είναι σε διάσταση ηλικίας 60 ετών και άνω (5,7%) και στους χωρισμένους ηλικίας 40-60 ετών (10,9%).
Πηγή δεδομένων για τη μελέτη της ερευνήτριας του ΕΚΚΕ αποτέλεσε και η έρευνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (ECHP) για τις οικονομικές επιπτώσεις του διαζυγίου σε 14 κράτη- μέλη της Ε.Ε. Αν και το δείγμα από την Ελλάδα ήταν μικρό, προκύπτει πως το διάμεσο εισόδημα των γυναικών μειώνεται κατά 11% μετά το διαζύγιο. «Αυτή η μείωση φαίνεται μάλλον μικρή συγκρινόμενη με ό,τι παρατηρείται σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες», σημειώνει η κ. Συμεωνίδου εξηγώντας πάντως πως το εισόδημα των Ελληνίδων ήταν και πριν από το διαζύγιο ήδη χαμηλό σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μέσο όρο της Ε.Ε.
Τι έδειξε η έρευνα
Παράγοντες που επιδρούν στη λύση του γάμου
Τι οδηγεί τις γυναίκες στο διαζύγιο; Το πιο εντυπωσιακό εύρημα -υπογραμμίζει η ερευνήτρια- είναι πως η «οικονομική ανεξαρτησία» δεν φαίνεται να συνδέεται με την απόφασή τους για λύση του γάμου. Ούτε η εργασία ούτε το υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης έχουν στατιστικά σημαντική συσχέτιση με τη μετάβαση από τον γάμο στο διαζύγιο.
«Μία πιθανή εξήγηση», διευκρινίζει η κ. Συμεωνίδου, «ίσως είναι πως οι γυναίκες εργάζονται συνήθως σε χαμηλά αμειβόμενες εργασίες ή σε οικογενειακές επιχειρήσεις χωρίς αμοιβή, οπότε διστάζουν να αφήσουν έναν αποτυχημένο γάμο». Κατά τα άλλα, όσο μεγαλύτερη είναι η διάρκεια του γάμου, εφόσον συνδυάζεται με ύπαρξη παιδιών, τόσο δυσκολότερα χωρίζουν τα ζευγάρια.
Παιδιά
Εξαίρεση αποτελεί η περίοδος κατά την οποία τα παιδιά είναι σε ηλικία 7-18 ετών, οπότε και παρατηρείται υψηλότερη τάση για διαζύγιο. Φαίνεται ότι τα ζευγάρια όταν μεγαλώσουν τα παιδιά συχνά αποφασίζουν να χωρίσουν. Αντίθετα, σταθεροποιητικό ρόλο παίζει η μεγαλύτερη ηλικία κατά τον γάμο, όπως και η προ του γάμου συμβίωση. Η ύπαρξη διαζυγίου των γονιών, ο αστικός τόπος καταγωγής και η χαμηλή θρησκευτικότητα συνδέονται με υψηλότερη τάση για διαζύγιο.
Χαμηλά ωστόσο ο δείκτης διαζυγίων σε σχέση με την ΕΕ
Ενας στους τέσσερις γάμους διαλύεται
Αν και τα διαζύγια αυξάνονται στη χώρα μας με γεωμετρική πρόοδο, τα ποσοστά τους παραμένουν ακόμη πολύ χαμηλά σε σχέση με άλλες χώρες της Ευρώπης. Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, ο δείκτης διαζυγίων στη χώρα μας το 2007 ήταν 1,2 (δηλαδή 1,2 διαζύγια ανά 1.000 άτομα), ο δεύτερος χαμηλότερες στην ΕΕ των 27, μετά τις βαθιά θρησκευόμενες Ιταλία (0,8) και Ιρλανδία (0,8).
Εκτός από αυτές τις δύο χώρες, οι μόνες που έχουν λιγότερα από την Ελλάδα διαζύγια στη Γηραιά Ηπειρο είναι οι υπό ένταξη Κροατία (1,1) και η ΠΓΔΜ (0,7). Ακόμη και η Τουρκία ξεπερνά τη χώρα μας με δείκτη 1,3?, ενώ τα σκήπτρα στη λύση των γάμων κρατά η Λιθουανία με 3,4?.
Σύμφωνα με την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία, μέχρι το 1984 ο δείκτης διαζυγίων παρέμενε κάτω από 8% επί των γάμων. Από τότε και μέχρι το 1992 (αλλαγή του θεσμικού πλαισίου) εμφανίζει αύξηση που κυμαίνεται ανάμεσα στα 8 με 10 διαζύγια ανά 100 γάμους. Από το 1995 όμως παρουσιάζει μεγαλύτερη αύξηση φτάνοντας το 15% μέχρι το 1997, ενώ στα μέσα της περασμένης δεκαετίας ο δείκτης εκτινάσσεται στο 24%. Δηλαδή σχεδόν ένας στους τέσσερις γάμους καταλήγει σε διαζύγιο!
Πηγή: ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟΣ ΦΑΡΟΣ http://psixologikosfaros.blogspot.com/2011/05/blog-post_4610.html
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου